İskele periyodik kontrol zorunluluğu, yapı iskelelerinin ve seyyar iskelelerin yetkili bir mühendis tarafından belirli aralıklarla muayene edilip raporlanmasıdır. İş Ekipmanları Yönetmeliği’ne göre yapı iskeleleri en geç 6 ayda bir, seyyar iskele kuleleri ise en geç yılda bir kontrol edilir. Ayrıca her iskele kurulduktan sonra ve kullanılmadan önce de kontrol yapılır. Yüksekten düşme, iş kazalarında en sık ölüm sebeplerinden biridir. Bu yüzden iskele kontrolü sadece kâğıt işi değildir. Bu rehberde süreleri, iskele kontrol formunda bakılan noktaları, yeşil kart uygulamasını ve raporu bulacaksınız. Near Mühendislik’te iskele kontrollerini kendi makine mühendisimiz yapıyor ve raporluyor.
🏗️ İskelenizin raporu güncel mi? İskele tipini, yaklaşık yüksekliğini ve adresinizi yazın, hızlı teklif hazırlayalım.
📞 0536 728 36 89 · ☎ 0262 502 53 02 · 💬 WhatsApp · ✉ info@nearmuhendislik.com
Bu yazıda neler var?
- İskele kontrolü neden zorunlu, kim yapabilir?
- Süreler: yapı iskelesi 6 ay, seyyar iskele 1 yıl (güncel tablo)
- Süre dolmadan kontrol gereken 5 durum
- İskele kontrol formu: muayenede bakılan 12 nokta
- Yeşil kart / kırmızı kart ve iskele etiketi
- Uygunluk raporu, en sık uygunsuzluklar ve teklif için gerekenler
İskele Periyodik Kontrol Nedir, Neden Zorunlu?
İş Ekipmanları Yönetmeliği, Ek-III’teki tablolarda yer alan ekipmanların periyodik kontrolünü zorunlu tutar. Yapı iskeleleri ve mobil erişim kuleleri (seyyar iskeleler) bu tabloda “kaldırma ve iletme ekipmanları” grubunda ayrı satırlarda yer alır. Yönetmeliğin Ek-II 4.3 bölümü de iskelelerin kurulması, kullanılması ve sökülmesi için özel kurallar koyar.
Yönetmeliğe göre iskele kontrolünde iki temel soru sorulur: İskele doğru kurulmuş mu ve hâlâ güvenli mi? Kontrol, ilgili standartlara ve Ek-II’nin 4. maddesindeki şartlara göre yapılır. Kontrolü yaptırmamak, iş kazası olduğunda işveren için ağır sonuçlar doğurur. Ayrıca denetimde idari para cezası uygulanır (güncel tutarlar 33.326 – 99.978 TL aralığında).
Yönetmeliğin tam metni: İş Ekipmanları Yönetmeliği (mevzuat.gov.tr).
Dikkat: birçok sitede eski tablo var
İnternette iskele süreleri için sık paylaşılan tablo, yönetmeliğin eski hâline aittir. Eski metinde TS EN 1495 ve TS EN 1808 gibi cephe platformu standartları yapı iskelesi satırında yazıyordu. Güncel metinde yapı iskeleleri için TS EN 12810-1, TS EN 12810-2, TS EN 12811-1 ve TS 13662 standartları geçer. Seyyar iskeleler ise ayrı satırdadır ve TS EN 1004-1 standardına göre kontrol edilir. Asılı erişim donanımları (asma iskele, cephe sepeti) da artık ayrı bir gruptur.
İskele kontrolünü kim yapar?
Ek-III 2.2.2 maddesine göre iskelelerin periyodik kontrollerini inşaat mühendisleri, makine mühendisleri, inşaat, yapı, makine veya metal eğitimi mezunu teknik öğretmenler ve inşaat teknikerleri yapabilir. Bu kişilerin EKİPNET’e kayıtlı olması gerekir. Kontrolden en geç 1 gün önce işveren ile yetkili kişi arasında İSG-KATİP sözleşmesi onaylanmalıdır. Sözleşmesiz düzenlenen rapor geçersizdir.
Bir ayrımı bilmek gerekir. Yapı işlerinde iskelenin kurma, kullanma ve sökme planını hazırlamak ve kurulumu gözetmek inşaat mühendisinin görevidir (Ek-II 4.3.2 ve 4.3.6). Periyodik kontrol ise bundan ayrı bir iştir. Asılı erişim donanımları ve sütunlu çalışma platformları ise sadece ekipman muayene kuruluşlarınca kontrol edilir (Ek Madde 2).
Hastaneler ve kamu kurumları için
Hastanelerde cephe yenileme, çatı onarımı, tavan ve tesisat işleri çoğu zaman bina kullanılırken yapılır. Bu durumda iskele hasta ve ziyaretçi yollarına yakındır ve risk artar. Belediyeler, okullar ve kamu binalarında da bakım onarım işlerinde iskele yüklenici firmadan gelir. İskele periyodik kontrol raporunun güncel olduğundan emin olmak, işi yaptıran kurumun da sorumluluğundadır. Kamu ihalelerinde teknik şartnameye “kullanılacak iskeleler için yönetmeliğe uygun kurulum sonrası ve periyodik kontrol raporu teslim edilecektir” maddesini eklemek iyi bir güvencedir.
İskele Periyodik Kontrol Süresi: 6 Ay mı, 1 Yıl mı?
| Ekipman (Ek-III Tablo-2) | Azami süre | Kontrol kriteri | Kim kontrol eder? |
|---|---|---|---|
| Yapı iskeleleri (cephe, iç cephe, taşıyıcı sistem iskeleleri) | 6 ay | TS EN 12810-1, TS EN 12810-2, TS EN 12811-1, TS 13662 ve Ek-II madde 4 | Yetkili kişi (inşaat veya makine mühendisi vb.) |
| Mobil erişim ve çalışma kuleleri (seyyar iskeleler) | 1 yıl | TS EN 1004-1 | Yetkili kişi |
| Asılı erişim donanımları (asma iskele, cephe sepeti) | 1 yıl | TS EN 1808 | Ekipman muayene kuruluşu |
Tablodaki süreler, standartta daha kısa bir süre yoksa geçerli olan üst sınırlardır. Ek-III 1.10’a göre risk değerlendirmesi sonucunda kontrol sıklığı artırılabilir. Örneğin rüzgâra açık, yüksek cephe iskelelerinde 6 ayı beklemeden ara kontrol yaptırmak yaygın bir uygulamadır.
Süre dolmadan kontrol gereken 5 durum
Yönetmeliğin 7. maddesine göre iskele periyodik kontrol süresi dolmasa bile şu durumlarda yeniden kontrol yapılır:
- İlk kurulumdan sonra: İskele her kurulduğunda, kullanılmadan önce kontrol edilir.
- Yükseltme veya değişiklikten sonra: İskeleye kat eklendiyse veya yapısı değiştiyse, yapılan değişiklik kontrol edilir.
- Yer değişikliğinde: Söküp başka bir yere kurulan iskele, yeni yerinde tekrar kontrol edilir.
- Doğal olay ve kazadan sonra: Fırtına, deprem, araç çarpması gibi olaylardan sonra kontrol gerekir.
- Uzun süre kullanılmadığında: Uzun süre bekletilen iskele, tekrar kullanılmadan önce kontrol edilir.
İskele Kontrol Formu: Muayenede Bakılan 12 Nokta
İskele kontrol formu, yetkili kişinin sahada tek tek işaretlediği bir kontrol listesidir. “Form” diye arama yapanların çoğu, kontrolde neye bakıldığını merak ediyor. Muayenede genellikle şu noktalar değerlendirilir:
- Zemin ve taban: Taban plakaları ve ayarlı ayaklar sağlam ve düz bir zemine oturuyor mu? Altında boşluk veya çökme var mı?
- Dikmeler: Dikmeler düşey mi, eğilme veya ezilme var mı?
- Bağlantılar: Kelepçe, rozet ve kama bağlantıları tam ve sıkı mı?
- Çaprazlar: Çapraz elemanlar eksiksiz ve doğru yerde mi?
- Duvar ankrajları: İskele binaya yeterli sayıda ve doğru aralıkla bağlanmış mı?
- Platformlar: Döşemeler tam, sabit ve aralarında düşme boşluğu yok mu?
- Korkuluklar ve topuk levhası: Üst ve ara korkuluk ile etek tahtası bütün açık kenarlarda var mı?
- Erişim: Merdiven ve kapaklı geçiş platformları güvenli mi?
- Tekerlekli kuleler: Frenler çalışıyor mu, denge ayakları (stabilizatör) takılı mı?
- Malzeme durumu: Korozyon, çatlak, deforme olmuş boru veya hasarlı kaynak var mı?
- Yük işareti: İskelenin taşıyabileceği azami yük görünecek şekilde işaretlenmiş mi? (Tablo-2 dipnot 3)
- Belgeler ve işaretler: Kurma-kullanma-sökme planı ve gerekirse statik hesap var mı? Hazır olmayan bölümler uyarı işaretiyle kapatılmış mı?
İskele kontrol formunda “uygun değil” işaretlenen bir madde varsa, iskele o hâliyle kullanılmamalıdır. Önce eksik giderilir, sonra yeniden kontrol edilir.
İskele Etiketi: Yeşil Kart ve Kırmızı Kart Ne Demek?
Şantiyelerde ve fabrikalarda iskelenin girişine asılan renkli kartlar yaygın bir saha uygulamasıdır:
- Yeşil kart: İskele kontrol edildi, kullanılabilir. Kartta kontrol tarihi, kontrol eden kişi ve azami yük yazar.
- Sarı kart (bazı sahalarda): İskele kısıtlı kullanılabilir. Örneğin sadece emniyet kemeriyle veya belirli bir yük altında.
- Kırmızı kart: İskele kurulumda, sökülüyor veya uygun değil. Kullanmak yasaktır.
Bilmeniz gereken nokta şudur: Yönetmelik, renk kartlarını değil; azami yükün işaretlenmesini ve kurma-sökme sırasında hazır olmayan bölümlerin uyarı işaretleriyle kapatılmasını zorunlu tutar. Yeşil kart, yetkili kişinin düzenlediği iskele periyodik kontrol raporunun yerini tutmaz. Kart, sahadaki çalışana “bu iskele kontrol edildi” bilgisini verir; asıl belge rapordur.
Günlük iskele kontrol formu ile periyodik kontrol farkı
Her vardiya başında iskeleyi kullanacak ekip veya saha sorumlusu basit bir göz kontrolü yapmalıdır. Bunun için kısa bir günlük iskele kontrol formu kullanmak işi kolaylaştırır. Bu günlük kontrol, eksik korkuluk veya kaymış döşeme gibi sorunları hemen yakalar. Periyodik kontrol ise yetkili kişi tarafından, standarda göre ve raporlu yapılır. İkisi birbirinin yerine geçmez.
İskele Uygunluk Raporu ve Periyodik Kontrol Raporu
Sahada “iskele uygunluk raporu” denen belge, çoğu zaman iskele kurulduktan sonra kullanılmadan önce yapılan ilk kontroldür. Yönetmelik açısından bu da bir periyodik kontroldür ve aynı kurallara tabidir. Geçerli bir raporda şunlar bulunur:
- Kontrolü yapan yetkili kişinin adı ve EKİPNET kayıt numarası
- Islak imza veya güvenli elektronik imza (imzasız rapor geçersizdir)
- İskelenin yeri, tipi, yüksekliği ve azami yükü
- Kontrol tarihi ve bir sonraki kontrol tarihi
- Tespit edilen uygunsuzluklar ve sonuç (kullanılabilir / kullanılamaz)
| Sık görülen uygunsuzluk | Çözüm |
|---|---|
| Eksik ara korkuluk veya topuk levhası | Bütün açık kenarlara tamamlanır |
| Yetersiz duvar ankrajı | Plana göre ankraj sayısı ve aralığı tamamlanır |
| Taban plakası olmadan toprağa basan dikme | Taban plakası ve yük dağıtıcı altlık konur |
| Döşemeler arasında boşluk, sabitlenmemiş tahta | Döşeme tamamlanır ve sabitlenir |
| Azami yük işareti yok | İskele girişine görünür yük levhası asılır |
| Tekerlekli kulede fren veya stabilizatör eksik | Eksik parça takılmadan kule kullanılmaz |
Uygunsuzluk giderildikten sonra yetkili kişi ikinci kontrolü yapar ve yeni bir rapor düzenler (Ek-III 1.9). Diğer ekipmanların süreleri için periyodik kontrol zorunluluğu rehberimize bakabilirsiniz.
Kocaeli’de İskele Periyodik Kontrol: Near Mühendislik
Fabrika içi bakım iskeleleri, cephe iskeleleri ve seyyar iskele kuleleri için periyodik kontrolleri EKİPNET kayıtlı kendi makine mühendisimiz yapar ve raporu imzalar. Kontrol işini başka firmaya devretmiyoruz. Başiskele merkezli ekibimizle Kocaeli’nin tüm ilçelerine, Gebze, Dilovası, Sakarya, Yalova, Bursa ve İstanbul Anadolu yakasına gidiyoruz; Türkiye genelinde planlı hizmet veriyoruz. Aynı ziyarette vinç, forklift, hava tankı gibi diğer ekipmanlarınızı da kontrol ederek zamandan tasarruf etmenizi sağlıyoruz.
İlgili sayfalar: periyodik kontrol hizmetleri · periyodik kontrol fiyatları 2026 · vinç periyodik kontrol · forklift periyodik kontrol
5 adımda sürecimiz:
- Bilgi: İskele tipi, yüksekliği, yeri ve kurulum tarihi alınır.
- Teklif ve planlama: Şantiye veya fabrika programına göre gün belirlenir.
- İSG-KATİP sözleşmesi en az 1 gün önce onaylanır.
- Kendi mühendisimizle sahada muayene ve raporlama.
- Uygunsuzlukların takibi, ikinci kontrol ve 6 aylık kontrol tarihinin planlanması.
Teklif İçin Hangi Bilgileri Göndermelisiniz?
İskele periyodik kontrol teklifi hazırlamamız için aşağıdaki bilgiler yeterlidir. İskelenin birkaç fotoğrafını WhatsApp’tan göndermeniz de işimizi kolaylaştırır.
- Şantiye veya tesis adresi (il ve ilçe)
- İskele tipi: cephe iskelesi, fabrika içi bakım iskelesi veya seyyar kule
- Yaklaşık yükseklik, uzunluk veya kule sayısı
- İskelenin kurulum tarihi ve varsa önceki raporlar
- Kurma-kullanma-sökme planı ve statik hesap var mı?
- Varsa vinç, forklift, hava tankı gibi diğer ekipmanlar (tek ziyarette birleştirilebilir)
İskele kontrolünüz için hızlı teklif alın
Şantiye, fabrika, hastane ve kamu tesisleri için Kocaeli’den tüm Türkiye’ye.
📞 0536 728 36 89 · 💬 WhatsApp · ☎ 0262 502 53 02
İskele Periyodik Kontrol Hakkında Sık Sorulan Sorular
İskele periyodik kontrol süresi ne kadar?
Standartta daha kısa süre yoksa yapı iskeleleri için en geç 6 ay, seyyar iskele kuleleri için en geç 1 yıldır. Her yeni kurulumdan sonra da kontrol yapılır.
İskele kontrolünü kim yapar?
EKİPNET’e kayıtlı inşaat mühendisi, makine mühendisi, ilgili teknik öğretmenler veya inşaat teknikerleri yapar. Asma iskele gibi asılı erişim donanımları ise ekipman muayene kuruluşlarınca kontrol edilir.
Seyyar iskele de kontrole tabi mi?
Evet. Mobil erişim ve çalışma kuleleri Tablo-2’de ayrı satırdadır ve TS EN 1004-1’e göre en geç yılda bir kontrol edilir. Fabrikalarda bakım için kullanılan tekerlekli kuleler sık unutulur.
İskele kontrol formu örneği nereden bulunur?
Periyodik kontrolde yetkili kişi, ilgili standartlara göre hazırladığı formu kullanır. Yukarıdaki 12 madde iyi bir başlangıçtır. Günlük kontroller için bu maddelerden kısa bir liste hazırlayıp iskele girişine asabilirsiniz.
Yeşil kart yeterli mi?
Hayır. Yeşil kart sahada bilgi vermek içindir. Geçerli belge, yetkili kişinin imzaladığı ve EKİPNET numarasının yazdığı periyodik kontrol raporudur.
İskele sökülüp başka yere kurulursa rapor geçerli mi?
Hayır. Söküp yeniden kurulan iskele, yeni yerinde kullanılmadan önce tekrar kontrol edilmelidir.
Kocaeli dışına geliyor musunuz?
Evet. Kocaeli, Sakarya, Yalova, Bursa ve İstanbul’a düzenli, Türkiye geneline planlı olarak hizmet veriyoruz.
1 Comment